umowa na czas określony a ciąża – o czym należy wiedzieć?

24/06/2019 14:32:43

W przypadku relacji między ciążą a umową na czas określony podstawową obawą wielu kobiet staje się zwolnienie z firmy lub wygaśnięcie stosunku pracy jeszcze przed narodzinami dziecka. Aby zabezpieczyć ciężarne pracownice przed utratą środków do życia, prawo wprowadza jednak odpowiednie regulacje. Za ich sprawą, pracodawca w większości przypadków nie może zwolnić pracownicy w ciąży, a sama umowa przedłużana jest automatycznie do dnia porodu. Od tych zasad istnieją jednak pewne wyjątki.

Ciąża a umowa na czas określony – podstawowe informacje

W przypadku umowy o pracę na czas określony i ciąży, pracownica zyskuje pewne szczególne uprawnienia. Nie może m.in. pracować w nocy oraz wykonywać obowiązków, które wiążą się z wystawieniem na czynniki niebezpieczne lub szkodliwe dla zdrowia. Jeżeli dotychczasowa posada kobiety wymagała podejmowania takich działań, obowiązkiem pracodawcy jest przeniesienie jej na inne stanowisko lub udzielenie jej zwolnienia z wykonywania pracy przy jednoczesnym zachowaniu wynagrodzenia.

Zależność między ciążą a umową na czas określony uwidacznia się także w przypadku kwestii zwolnień. Zgodnie z prawem, pracodawca nie może wręczyć ciężarnej pracownicy wypowiedzenia. Zwolnienie kobiety w ciąży jest dopuszczalne jedynie w dwóch ściśle określonych przypadkach:

  • gdy firma ogłosiła upadłość lub została zlikwidowana,
  • gdy wystąpiły uzasadnione przesłanki za rozwiązaniem umowy z winy pracownicy (zwolnienie dyscyplinarne).

Ważnym zagadnieniem dotyczącym relacji między ciążą a umową o pracę na czas określony jest także kwestia wydłużenia czasu trwania takiej umowy. Kodeks pracy jasno ustala, że jeżeli umowa samoistnie wygasa po upływie 3 miesiąca ciąży, pracodawca jest zobowiązany do przedłużenia jej do momentu porodu. Jeżeli jednak umowa o pracę na czas określony wygasa już po urodzeniu dziecka, może zostać rozwiązana.

Umowa na czas określony a ciąża przed 3 miesiącem

Gdy umowa o pracę na czas określony wygasa przed upłynięciem 3 miesiąca ciąży, pracodawca nie jest zobowiązany do jej przedłużenia – w takiej sytuacji może, choć nie musi, zaproponować zawarcie kolejnej umowy. Jeżeli tak się nie stanie, pracownica musi poszukać nowego miejsca zatrudnienia.

Umowa o pracę na czas określony a ciąża – kiedy umowa może wygasnąć jeszcze przed porodem?

Według przepisów prawa konieczność przedłużenia umowy o pracę na czas określony do dnia porodu, nawet po upłynięciu 3 miesiąca ciąży, nie dotyczy dwóch przypadków. Są to:

  • zatrudnienie na umowę o pracę na zastępstwo,
  • zatrudnienie na umowę o pracę na okres próbny zawartej do jednego miesiąca.

Tego typu umowy zostają rozwiązane w dniu ich planowego wygaśnięcia.

Umowa na czas określony a ciąża i urlop macierzyński

Ciężarnej kobiecie zatrudnionej na podstawie umowy o pracę przysługuje urlop macierzyński. Jego wymiar zależy od liczby dzieci urodzonych w trakcie jednego porodu i wynosi kolejno: 20 tygodni  przy jednym dziecku, 31 tygodni przy dwójce dzieci, 33 tygodni przy trójce dzieci, 35 tygodni przy czwórce dzieci i 37 tygodni przy piątce i większej liczbie dzieci.

Co ważne, gdy umowa na czas określony wygasa w trakcie urlopu macierzyńskiego, kobieta jest chroniona i stosunek pracy zostaje zachowany. Jeżeli jednak umowa została przedłużona jedynie do dnia porodu, pracownica traci prawo do urlopu macierzyńskiego.

Umowa na czas określony a ciąża i zasiłek macierzyński

W sytuacji, w której umowa na czas określony wygasa w dniu urodzenia dziecka, kobiecie wciąż przysługuje prawo do pobierania zasiłku macierzyńskiego. Świadczenie jest wypłacane przez ZUS przez cały okres urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego, jaki przysługiwałby pracownicy, gdyby wciąż była zatrudniona.